Blog

Keltfacts: Hill of Tara

We laten jullie graag kennis maken met de Keltische cultuur in onze rubriek Keltfacts. In deze blog onderzoeken we de Hill of Tara, een plaats in Ierland die ooit als centrum van de Ierse samenleving diende en nu geregistreerd staat als nationaal monument.

Wat is er zo bijzonder aan de Hill of Tara?

Hill of Tara is een Engelse verkorting van “Teamhair” of “Cnoc na Teamhrach. Teamhair of Temair in haar Oud-Ierse vorm betekent heiligdom. Daarnaast wordt het ook de Tara van de Koningen genoemd, oftewel “Teamhair na Rí” in het Iers. De heuvel is een gebied in Ierland dat vroeger diende als het centrum van de samenleving, waar het dienst deed ceremoniële plaats en grafheuvel.

Al in de tijd voor de Kelten was Tara een speciale plek. Er zijn vondsten en monumenten aangetroffen vanuit de neolithische periode tot aan de IJzertijd. Er wordt zelfs gespeculeerd dat Tara de hoofdstad was van het verloren koninkrijk Atlantis.

Op de heuvel zijn verschillende koningen gekroond en zijn er grote bijeenkomsten op en rondom de heuvel georganiseerd. Bij een kroning op de Hill of Tara moest de koning een ale drinken en de symbolisch godin Medb (Maeve, godin van het land) trouwen. Dit kroningsritueel staat beschreven in een wet die rond 600 na Christus is opgetekend waarin wordt gesteld dat de ceremonie gehouden dient te worden bij de Lia Fail (de ‘Stone of Destiny’). De laatste koning die volgens dit ritueel gekroond werd, was Diarmait mac Cerbaill in de zesde eeuw na Christus.

In 1843 vond de grootste massa-demonstratie in de Ierse geschiedenis plaats bij de heuvel, waar naar schatting tussen 500.000 en 1 miljoen mensen zijn geweest. Deze ging over de unie van Ierland en Engeland.

In de Ierse mythologie is de heuvel de hoofdstad van de Tuatha Dé Danann, een bovennatuurlijk ras dat de voor-christelijke goden van de Ieren vertegenwoordigd. Er wordt verteld dat toen de eerste Kelten kwamen, Tara de plaats was vanwaar de koningen over Ierland regeerden. Op een heldere dag kon je belangrijke delen van bijna heel Ierland zien.

De rol van Hill of Tara in verhalen en legendes

De Hill of Tara heeft ook een centrale rol in veel Ierse geschiedschrijving en verhalen. In 980 vond er een strijd plaats tussen de Ieren van Meath en de Vikingen van Dublin, vlakbij de Hill of Tara. De Vikingen werden geleid door een zoon van de laatste Noorse koningen in het land. De Ieren werden bijgestaan door Máel Sechnaill mac Domnaill, die op zijn beurt een afstammeling was van een van de Koningen van Tara. Het gevecht eindigde in een enorm bloedbad en een groot verlies voor de Vikingen, waardoor het door hun ook wel ‘red slaughter’ genoemd werd. Met de hulp van betere verdediging en betere strategie hebben de Ieren het gevecht gewonnen. De symboliek van de Hill of Tara zal ook mee hebben geholpen in het moraal van de soldaten en door de winst konden zij Dublin terugnemen van de Vikingen.

Het Lebor Gabála Érenn (vertaald ‘Book of Invasions’ is een verzameling teksten met mythische geschiedenis van Ierland. De Hill of Tara komt in dit boek regelmatig voor. Ten tijde van het ontstaan van het Lebor Gabála Érenn, werd het gezien als een geschiedenisboek over Ierland’s geschiedenis ten opzichte van de Griekse en Romeinse klassieke geschiedenis. Tegenwoordig wordt het beschouwd als folklore en mythologie.

We hebben allemaal wel eens gehoord van Sint Patrick, een van de historisch meest bekende figuren uit Ierland. Ook zijn naam is verbonden met de geschiedenis van de Hill of Tara. In 433 had Sint Patrick als doel de koning te bekeren tot het Christendom. Jaarlijks werd er een groot vuur aangestoken op de Hill of Tara, ter voorbereiding van Ostara, maar om alle aandacht op dit vuur te houden, verbood de koning alle andere vuren. Ostara viel samen met het Christelijke feest Pasen, waardoor Sint Patrick besloot op de tegenoverliggende Hill of Slane een vuur aan te steken. Dit tot grote ergernis van de koning. Hij stuurde soldaten om verantwoordelijke van het vuur te arresteren en het vuur uit te doven.
Even later kwamen de soldaten terug met het nieuws dat het vuur niet gedoofd kon worden. Patrick had inmiddels van de gelegenheid gebruik gemaakt om te prediken bij verschillende raadslieden, waardoor enkelen ook besloten zich te bekeren tot het Christendom. De koning bleef bij zijn eigen geloof, maar was zo onder de indruk van Sint Patrick dat hij hem zijn gang liet gaan

Tegenwoordig staat er bij de ingang van de Hill of Tara een beeld van Sint Patrick, voor de enige kerk op de heuvel. Het staat symbool voor het Christelijke geloof dat na het conflict tussen Sint Patrick en de koning steeds meer volgelingen vond in Ierland.

Heb jij wel eens een Keltisch monument bezocht? Welke staat op jouw verlanglijstje?

Door Dewi van Zeggelaar

Bekijk ook